Methode

Live score (0–100)

Voor elke plaats en elk uur van de komende drie dagen vermenigvuldigen we vier factoren: geomagnetische activiteit × heldere hemel × duisternis × maanlicht.

Activiteit vergelijkt de Kp-verwachting van NOAA voor dat blok van drie uur met de Kp die de plaats nodig heeft, via een vloeiende curve. Voor het huidige uur gebruiken we ook de OVATION-nowcast van NOAA voor de plaats en het gebied richting de pool. Heldere hemel is één min de verwachte bewolking van MET Norway. Duisternis is volledig als de zon meer dan 12° onder de horizon staat, gedeeltelijk tijdens de nautische schemering en nul bij daglicht. Een heldere maan boven de horizon verlaagt de score met maximaal 30%.

De score rangschikt omstandigheden; het is geen kans. Mist, lokale bewolking en verlichting spelen ook mee.

Magnetische breedte

We volgen de magnetische veldlijn van de aarde (IGRF-14-model, epoch 2025) vanaf de grond tot het hoogste punt om de magnetische breedte van elke plaats te bepalen. De waarden zijn berekend op een wereldwijd raster van 1° en geïnterpoleerd; ze komen tot op ongeveer 1° overeen met de AACGM-coördinaten die in het poollichtonderzoek worden gebruikt, wat we hebben gecontroleerd aan de hand van magnetometerstations van Tromsø tot Macquarie Island.

Waar je kijkt en hoe hoog

De equatorzijde van de poollichtovaal aan de nachtzijde ligt bij Kp 0 rond 66,5° magnetische breedte en schuift per Kp-stap ongeveer 2° op richting de evenaar. Uit de afstand tussen een plaats en die rand berekenen we de hoek boven de horizon van de onderrand van het poollicht (op ongeveer 105 km hoogte) en van de toppen van de stralen (ongeveer 200 km).

Poollicht geldt als zichtbaar als de onderrand minstens 9,7° boven de horizon staat. Dat komt overeen met de al lang gebruikte vuistregel dat poollicht te zien is tot ongeveer 4,5° magnetische breedte voorbij de rand van de ovaal. De kijkrichting is de richting waarin de magnetische breedte het snelst toeneemt.

Terrein

Voor plaatsen met minstens 1.500 inwoners en alle uitgelichte bestemmingen bemonsteren we hoogtedata (AWS Terrain Tiles) langs zeven zichtlijnen, tot 30° aan weerszijden van de kijkrichting en tot 30 km ver, met correctie voor de kromming van de aarde en standaardrefractie. Rijzen heuvels hoger op dan 6,7°, dan wordt de zichtbaarheidsdrempel navenant verhoogd — daarom hebben sommige plaatsen in fjorden en dalen een hogere Kp nodig dan hun breedtegraad doet vermoeden.

Lichtvervuiling

We tellen het nachtelijke licht uit de VIIRS-compositie (2016) van NASA binnen 50 km op, gewogen naar afstand tot de macht −2,5, en delen het resultaat in zes klassen in die zijn gekalibreerd op bekende plaatsen. Voor lichtere plaatsen zoeken we ook in ringen op 5–40 km afstand naar terrein met minstens tien keer minder hemelgloed. Dit zijn schattingen: ze weten niets van wegen, privéterrein of die ene felle lamp naast je.

21 jaar nachtelijke kansen

Voor elke rastercel van 1° hebben we elke nacht van 1 januari 2005 tot 31 december 2025 bekeken. Een nacht is donker als de zon in minstens één blok van drie uur meer dan 12° onder de horizon staat; actief als de GFZ-Kp in een donker blok de drempel van de plaats bereikte; helder als de nachtelijke bewolking van NASA POWER (CERES SYN1deg) 70% of minder was. Een goede nacht voldoet aan alle drie.

We splitsen de kansen ook op in jaren rond het zonnemaximum (2005, 2011–2015, 2022–2025) en het minimum (2007–2010, 2018–2020). Satellietdata over bewolking beslaan een hele rastercel en de hele nacht, dus half bewolkte nachten kunnen toch heldere perioden hebben, en lokale microklimaten worden maar deels meegenomen.

Zichtbaarheid tijdens stormen

Voor elke zware storm sinds 1989 noemen we de plaatsen waarvan de Kp-drempel werd bereikt tijdens een blok van drie uur waarin de zon meer dan 8° onder hun horizon stond. Helder stormpoollicht is zichtbaar tijdens de nautische schemering, dus deze grens is ruimer dan de 12° voor de maandkansen. Het weer is niet meegenomen.

Welke plaatsen een pagina krijgen

Plaatsen met minstens 1.000 inwoners (GeoNames) waar het poollicht bij ongeveer Kp 6 of lager aan de horizon verschijnt; grotere steden in regio's waar een storm nodig is; en hoofdsteden of zeer grote steden verder van de pool, waar mensen er vaak naar vragen. Kleinere plaatsen waar weinig vraag naar is, houden we uit zoekmachines tot er een reden is om ze op te nemen.

Berekeningen voor de zonsverduistering

Contacttijden, totaliteit, bedekking en zonshoogte komen voor elk stadscentrum uit de bibliotheek astronomy-engine; ze komen meestal tot op enkele seconden overeen met gepubliceerde voorspellingen. De weerkansen gebruiken de bewolking overdag en de maximumtemperatuur van NASA POWER voor 26 juli tot 9 augustus, 2005–2025.

Onafhankelijkheid

Affiliatepartnerschappen veranderen nooit iets aan scores, ranglijsten of data.